TẬP THƠ "KẺ SĨ" TIẾP THEO, SỐ 517

 

MỘT CHÚT TẠP THI (8)

 

**

 

VỀ CÁC NGUYÊN LÝ KHÁCH QUAN

TRONG SỰ TỒN TẠI VÀ PHÁT TRIỂN

NƠI LỊCH SỬ THẾ GIỚI LOÀI NGƯỜI

 

                           (I)

 

Nguyên lý vốn sự vận hành đúng đắn

Mãi khách quan và không thể đổi thay

Dẫu con người đã biết đến hay chưa

Chúng vẫn có nhằm luôn chờ khám phá

 

Do bản chất chúng toàn mang hiệu quả

Đem lại đều những tốt đẹp trên đời

Hay đem đều kết quả đến luôn hoài

Cho sự sống cá nhân cùng xã hội

 

Ý nghĩa đó nhờ dựa vào giá trị

Dầu có khi được biết đến hay không

Biết đến khi được nhận thức hoàn toàn

Chưa biết đến vì hãy còn ngu tối

 

Thành mục đích đó cũng là đạo đức

Hay nhu cầu của đời sống văn minh

Càng rõ nhiều nâng mức sống càng cao

Tạo phát triển cho thảy đều xã hội

 

Muốn biết chúng phải yêu cầu nghiên cứu

Bằng óc đầu cùng trí tuệ khách quan

Qua tinh thần và não trạng thông minh

Trong hoài bão vào mục tiêu cao quý

 

Sự chủ động cá nhân hay tập thể

Cũng có khi của toàn thảy loài người

Được phát huy trên cơ sở tự do

Và kết quả luôn không ngừng tiến tới

 

Bởi ý nghĩa chúng đều luôn vô hạn

Và thật ra tạo hệ thống liên hoàn

Để kết thành một cấu trúc đa phương

Lẫn chặt chẽ tùy theo từng chuẩn mực

 

Chúng nhằm giúp cho con người hoạt động

Sao nâng cao mọi kết quả trong đời

Cũng làm cho thảy tiết kiệm thời gian

Nhờ hiệu suất nâng lên theo từng cấp

 

Vì nguyên lý luôn đi vào cốt lõi

Tâm vấn đề mà chẳng phải râu ria

Xâm nhập vào tận yếu tính tinh vi

Mà bản chất mọi yêu cầu luôn có

 

Giá trị đó nói chung toàn khoa học

Hay cả khi còn triết học cộng vào

Bởi cả hai đều vận dụng tư duy

Lẫn cả trí thông minh nhằm xét đoán

 

Bởi xã hội luôn cần đều lý tính

Chẳng đơn sơ theo cảm tính ta bà

Cũng không nhằm vào thị hiếu mơ màng

Chỉ ưa thích theo cách toàn ấu trĩ

 

Nên khoa học chẳng khi nào chủ nghĩa

Kiểu niềm tin theo tiền chế một lần

Thảy mơ hồ và tự thị ngông nghênh

Gây cuồng tín và thành nên vô bổ

 

Kiểu ý hệ như xưa nay đã rõ

Nó khởi nguyên từ cảm thức đơn thuần

Của vài người theo tùy hứng cá nhân

Chẳng kiểm chứng và khó nào thiết thực

 

Còn nguyên lý chẳng bởi ai tạo dựng

Mà tự nhiên đều tiềm ẩn trong đời

Nó trở nên quy luật của đất trời

Toàn khách quan và luôn hoài bất diệt

 

Con người chỉ cần phải tìm để thấy

Dần dà theo lịch sử để bổ sung

Được phát huy qua nhận thức đương nhiên

Bởi trí tuệ loài người luôn phát triển

 

Đời bởi vậy phải không ngừng tranh đấu

Giữa điều sai và điều đúng với nhau

Giữa cái hay với cái dở đi cùng

Nới cuộc sống con người thường đối diện

 

Khiến bản chất đời phải luôn tranh đấu

Cả tinh thần lẫn vật chất vốn đều

Giữa loài người cùng vũ trụ tự nhiên

Hay tranh đấu giữa nhau nơi đồng loại

 

Đó quy luật trước tiên ai cũng thấy

Xảy ra luôn nơi đời sống bên ngoài

Lẫn đôi khi còn đến cả nội tâm

Hay nhiều lúc nơi bản thân bệnh tật

 

Sự tranh đấu không những vì sự sống

Mà còn vươn lên ý nghĩa ở đời

Có khi còn nhằm hiểu biết phát huy

Tức chân lý hay chỉ vì lẽ phải

 

Đấu tranh chống những sai lầm tà mị

Nhằm giương cao công lý giữa cuộc đời

Hay đề cao sự hiểu biết chính mình

Cả nhận thức cho đều toàn xã hội

 

Đó đấu tranh giữa bao điều sai đúng

Hay chính danh và tà mị chỉ thường

Giữa vô minh và trí huệ mọi đường

Mà bất cứ nơi đâu đều xảy đến

 

Bởi con người tựa ngọn cây trước gió

Có bao giờ mà được mãi đứng yên

Lại thường khi đều lay động dĩ nhiên

Nhờ thời gian trưởng thành cùng cứng cáp

 

Thành nhận thức vẫn đi theo tuổi tác

Cả đi theo sự nổ lực tự thân

Nhất là nhờ qua kinh nghiệm cá nhân

Đến chủ yếu học hành cùng giáo dục

 

Để cá nhân mãi luôn là yếu tố

Tạo nên đều sự tổng hợp chủng loài

Nhỏ nhất nơi từng khu vực địa bàn

Hay rộng khắp loài người cùng lịch sử

 

Khiến nhận thức mới luôn điều đáng kể

Nó thành ra hoài động lực động cơ

Như hoa tiêu để hướng dẫn chỉ đường

Cho phát triển của thảy toàn nhân loại

 

                       (II)

 

Nó tác động lên cả toàn vật chất

Cả toàn lên thân xác của con người

Nơi cá nhân hay xã hội mọi thời

Kể cả đến ở mọi nơi mỗi lúc

 

Vì con người xác thân toàn vật chất

Nói cao hơn chỉ sinh học thế thôi

Tổng chỉ huy đều óc não trong đầu

Tức cụ thể tinh thần cùng nhận thức

 

Bởi tinh thần tạo thành luôn ý thức

Vẫn kèm theo luôn đó cả nội dung

Khiến làm nên mọi nhận thức rõ ràng

Như nhiên liệu nhằm vận hành guồng máy

 

Khi đốt hết lại phải cần tái tạo

Được luôn luôn từ cung cấp bởi đời

Nói khác đi mọi dữ liệu nộp vào

Nhằm thay thế lẫn tự mình phát triển

 

Như cái cây qua thời gian mãi lớn

Từ hạt mầm rồi cành lá rườm rà

Nơi buổi đầu đơn giản để thành ra

Cho hoa trái mà khó hề lùi lại

 

Đó nguyên lý thứ hai là như vậy

Tức phát huy tiềm ẩn của tự thân

Dầu cây đều phải nhờ nước nhờ phân

Nhưng bản chất mỗi loài toàn luôn khác

 

Như hoa lài khác thảy đều hoa cúc

Hay hoa lan lại khác với hoa hồng

Cả đến như loài hoa cỏ nội đồng

Nào đâu giống kiểu bon sai trồng chậu

 

Đó quy luật khách quan toàn bất biến

Được triển khai qua thực tế từ gien

Cho nhiều khi tác động bởi môi trường

Nhưng đột biến vẫn luôn đều cá biệt

 

Sự tranh đấu chỉ luôn đều cá thể

Dẫu số sống tập thể chỉ gộp vào

Chúng đều do hướng dẫn bởi bản năng

Khiến quy luật khách quan hoài vẫn thế

 

Như môi trường nước giống đâu sạn cát

Đất phì nhiêu khác sa mạc cỗi cằn

Tuy còn đều tác động bởi bên ngoài

Nhưng cơ bản toàn tự thân chủ động

 

Cả kinh tế cũng như về xã hội

Của loài người đều giống với thiên nhiên

Luôn toàn theo quy luật của môi trường

Nhưng nhân văn lại tinh thần quyết định

 

Vả sản xuất phải đều qua kỹ thuật

Hay nhờ vào mọi công cụ từ đầu

Kiểu ban đầu đồ đã lẫn cung tên

Để thời đại tiếp theo đồng với sắt

 

Sau cơ học tiếp liên là dòng diện

Đến ngày nay thành điện tử chỉ huy

Hoạt động theo tự động hóa lạ gì

Tạo yếu tố làm cuộc đời giải phóng

 

Cả thị trường cũng luôn đều thiết yếu

Như môi trường giúp đỡ sự giao lưu

Qua bạc tiền hay tiền tệ cấu nên

Theo quy luật của toàn nền tài chánh

 

Tăng năng suất lên đều cho xã hội

Khiến con người tiết kiệm được thời gian

Tạo ra nhiều kết quả phong phú toàn

Nhờ kỹ thuật khác đâu về xã hội

 

Thành kỹ thuật chính là nguồn phát triển

Mở mang ra tiềm lực của loài người

Dĩ nhiên luôn nhờ khoa học tạo thành

Kể từ thuở con người tìm ra lửa

 

Nhờ kỹ thuật làm gia tăng sản xuất

Dẫu tự nhiên hay thuộc loại nhân văn

Kể luôn từ vật chất đến tinh thần

Hay trí tuệ tư duy cùng nhận thức

 

Bởi kỹ thuật khác nào phương pháp luận

Là con đường ngắn nhất của hành vi

Thành hoa tiêu cho mọi việc trên đời

Kỹ thuật tốt tạo nên đều kết quả

 

Bởi cuộc sống trước tiên nhằm hạnh phúc

Con đường riêng tìm kiếm của mỗi người

Đâu phải ai buộc đều phải giống nhau

Như xếp hàng kiểu nhằm đi thao diễn

 

Như mục đích biến người thành công cụ

Nhằm nâng bi phục vụ bọn cầm đầu

Cho chúng nhìn nhằm tự sướng khác đâu

Kiểu khoái cảm xưa nay toàn vua chúa

 

Được tổ chức trước sau toàn đoàn thể

Khác chi nhằm nô lệ hóa con người người

Chẳng ai còn được thảy chút tự do

Mà biến hẳn thành đều đàn bầy hóa

 

Sự nô lệ đó duy nào thân xác

Mà gồm luôn cả ý thức tinh thần

Biến thảy thành toàn não trạng vong thân

Mất hết cả mọi tư duy độc lập

 

Con người hóa chỉ đơn thuần giống vật

Toàn bầy đàn được trên thảy khiển sai

Tiêm thảy vào cả tâm thức tự hào

Toàn giả tạo nhờ tuyên truyền áp đặt

 

Phi nhân cách con người thành cỏ rác

Bị đồng đều toàn vật hóa trước sau

Nhất loạt luôn giống thảy cả trong ngoài

Hay thực chất bị biến đều sản phẩm

 

Lại vẫn tưởng con người toàn giải phóng

Bởi cá mè một lứa có khác sao

Triệt tiêu toàn dân chủ lẫn tự do

Khiến giá trị cá nhân còn đâu nữa

 

                        (III)

 

Đó do bởi sai lầm trong quan niệm

Hiểu điều sai thành đúng kiểu đương nhiên

Trạng thái này làm ý thức vong thân

Do bởi chỉ thói quen nhằm áp đặt

 

Như con vật buộc hoài nơi cái cọc

Làm người chăn được cảm thấy an toàn

Con vật cùng lầm tưởng được tự do

Bởi dây buộc thường khi đều quên mất

 

Chỉ do Marx xưa ghim vào giai cấp

Nhằm đấu tranh luôn một mất một còn

Bởi vì đều mê tín ở Hegel

Nghĩ biện chứng làm nền cho tất cả

 

Cho xã hội khi hai đầu đối kháng

Tư bản cùng vô sản có lạ gì

Hẳn một đầu buộc phải bị triệt tiêu

Vô sản thắng tất chôn vùi tư bản

 

Diệt giai cấp đời mới luôn tõ rạng

Để chỉ còn mỗi giai cấp công nhân

Giai cấp này đều vô sản mọi phần

Xóa tư hữu khiến chẳng còn bóc lột

 

Bỏ Luật pháp và bỏ toàn Nhà nước

Xóa cả tiền và loại bỏ thị trường

Người tự do lao động bởi chương trình

Theo kế hoạch công nhân cùng soạn thảo

 

Sự hợp tác chỉ dựa vào tự giác

Bởi nào ai bị cưỡng bức điều gì

Mà toàn đều tự nguyện để làm ra

Sáng vào xưởng còn chiều về câu cá

 

Của cái được phân chia theo sản phẩm

Tùy mỗi người có lao động góp vào

Giai đoạn đầu gọi xã hội khác sao

Làm năng lực hưởng theo đều công sức

 

Giai đoạn sau mới đều lên cộng sản

Mọi người làm tùy sức hưởng tùy cầu

Thật thần tiên lý tưởng có khác đâu

Vì của cải thảy tuôn ra như suối

 

Mác tếu táo chẳng hiểu chi kinh tế

Khi đầu ra đều lệ thuộc đầu vào

Ngoài tài nguyên còn do bởi con người

Của cải phải đầu làm bằng nước lã

 

Vả bản năng con người hoài có đó

Dễ biến toàn người máy kiểu không bằng

Điều cha chung ai khóc quả khó càng

Của không chủ biến sang toàn tiêu cực

 

Mác bởi vậy khác nào thành phản động

Kiểu nhằm vào phá hoại xã hội đều

Biến đời toàn nghèo hóa phải thụt lùi

Toàn hổn độn khác đâu thành loạn lạc

 

Phản khoa học Marx thành toàn nông cạn

Phản khách quan đâu thực tế chút nào

Biến loài người kiểu chuột bạch thử chơi

Để thực chất khác sao thành tội ác

 

Lại còn cả dựng độc tài vô sản

Đưa loài người vô guồng máy kinh hồn

Biến trước sau toàn ốc vít bù lon

Triệt xã hội tinh hoa đều thảy cả

 

Khiến thuyết Marx trước sau toàn huyền hoặc

Đều trở thành kiểu mê tín dị đoan

Bởi toàn nhằm thần bí giới công nhân

Ngụy động lực làm phát huy lịch sử

 

Nhưng vô lối có làm sao thực chất

Bởi trái đều nguyên lý của loài người

Kiểu nhằm đều duy vật hóa con người

Thay nhận thức bởi toàn đều vật chất

 

Thành thuyết Marx khác nào đều trật lất

Phản lại toàn thảy xã hội nhân văn

Biến thành ra mọi sự việc ngược đời

Sai khoa học lẫn đều sai triết học

 

Kiểu thị hiếu và sa lầy cảm tính

Trái ngược toàn mọi nguyên lý khách quan

Bởi nào ai đâu thảy có thập toàn

Nên người tốt ưu tiên cùng hiểu biết

 

Còn ngu tối dễ trở thành cuồng tín

Nhất là người thêm bản chất xấu xa

Kiểu bẩm sinh dễ thành thói lưu manh

Đâu lấy được tin chỉ vào giai cấp

 

Bởi từ gốc Marx thảy đều sai trật

Do ghim vào bóc lột cách đầu tiên

Nhưng thật ra chỉ khái niệm mơ hồ

Tùy điều kiện khách quan đâu chính xác

 

Đâu phải thảy đều cân đo đong đếm

Mà luôn luôn tùy hoàn cảnh đặc thù

Marx nhìn đời toàn tiêu cực thiên thu

Quên đi hết mọi điều về nhân bản

 

Dầu giai cấp toàn chỉ đều ý niệm

Phải đâu nào kiểu chủ thể cá nhân

Mà chỉ đều tập hợp cách phạm trù

Đâu ý thức có nào nhằm tranh đấu

 

Nên tư tưởng Marx kiểu nhằm áp đặt

Nhằm phỉnh người khờ dại tham lam

Muốn không làm mà vẫn cứ có ăn

Để tướt đoạt toàn bất nhân người khác

 

Marx bởi vậy khác đâu thành tội ác

Cả toàn cầu trong thế kỷ hai mươi

Hoặc đúng ra chí ít nửa loài người

Đều khốn khổ cả trăm năm sắt máu

 

Trên trăm triệu con người đều bị giết

Khắp toàn cầu bởi giai cấp đấu tranh

Mà thật ra kiểu hành động một chiều

Nhằm tiêu diệt thảy đều giai cấp khác

 

                         (IV)

 

Mọi ngôn từ Marx dùng toàn bôi bác

Kiểu lập lờ nhằm đánh lận con đen

Hay nội hàm đều ngụy biện thảy toàn

Như giai cấp hoặc thiên đường cộng sản

 

Cả bóc lột cũng không đều thực chất

Nhằm nhân danh giai cấp gán ghép vào

Cốt khác chi mục đích kiểu tuyên truyền

Không chân thực chẳng chính danh nào cả

 

Khiến như vậy khác nào thành ngụy thuyết

Thậm chí còn tà thuyết có đâu sai

Bởi nào đem lại kết quả chút nào

Mà thực chất toàn đầu voi đuôi chuột

 

Bởi Marx kiểu ngôn từ nhằm xuyên tạc

Chẳng cần gì mọi nhận thức chân phương

Mà biến thành toàn ý nghĩa tầm ruồng

Lấy sai trái khiến đời đều tưởng thật

 

Để nhằm làm hiểu điều sai thành đúng

Cái ngụy danh hóa thảy cái chính danh

Gây toàn đều hệ lụy ngược mọi phần

Lấy sắt máu hiểu thành ra nhân bản

 

Lấy độc tài cho tự do dân chủ

Đến triệu lần nào khác kiểu khôi hài

Hóa thảy đều khinh miệt cả nhân quần

Tự cao ngạo tạo loài người giải phóng

 

Cả đến hát như đỉnh cao trí tuệ

Bởi làm ngu đều quần chúng gây ra

Qua tuyên truyền tẩy não cách sâu xa

Kiểu đâu khác giết người không chảy máu

 

Bởi tướt đoạt thảy đi toàn trí não

Hóa con người thành kiểu xác không hồn

Triệt thảy đều mọi độc lập tư duy

Con người sống như chỉ đều chiếc bóng

 

Cả xã hội biến thành như người máy

Kiểu đều toàn Trung Quốc lẫn Triều Tiên

Hay một thời kể đến cả Cu ba

Nhằm huấn luyện thảy căm thù giai cấp

 

Đến kết quả Liên Xô đều đổ sập

Cả Đông Âu cũng tan nát chẳng còn

Xong Cu ba cùng xếp vó co càng

Rồi Trung Quốc quay xe theo hướng khác

 

Thành như vậy Marx khác nào tội ác

Gạt loài người nguyên thế kỷ bộn bàng

Gây bao điều thù hận giữa nhân gian

Nhằm chỉ để chạy theo toàn ảo giác

 

Vì khoa học luôn phải cần chính xác

Lẫn vô tư và đều thảy khách quan

Có nào đâu nhằm ngụy biện kiểu toàn

Cốt phỉnh gạt kẻ non cơ lý luận

 

Nên dẫu Marx vô tình hay hữu ý

Cũng đều thành tội lỗi kiểu như nhau

Bởi gây ra toàn hệ lụy trước sau

Vì sự thật đầu vào đâu nào có

 

Bởi chân lý luôn phải cần chuẩn mực

Đâu ngang tàng cốt nhằm chỉ nói suông

Chẳng cần nào kiểm chứng lẫn chứng minh

Mà ép buộc kiểu tuyên truyền cuồng tín

 

Hại con người kiểu lòng không chân chính

Làm cuộc đời thoái hóa thảy nhân văn

Còn dễ sao mọi giá trị tinh thần

Mà tham vọng cá nhân thay vào cả

 

Nhưng tư bản đâu phải toàn bậy bạ

Ngược lại đều sự phát triển khách quan

Của chuỗi dài lịch sử đã đi lên

Từ lạc hậu để đến nền công nghiệp

 

Con đường đó chỉ dựa vào kỹ thuật

Nhờ kết tinh trí tuệ của con người

Đều kinh qua khoa học lấy làm nền

Mà đâu phải toàn chủ quan tùy tiện

 

Mọi hạn chế được luôn hoài cải thiện

Khi Marx đòi quyền tư hữu dẹp đi

Dựa theo điều toàn bóc lột thảy khi

Nên phải diệt nhằm tiến lên vô sản

 

Marx bất chấp điều trái toàn cẳng ngỗng

Bởi con người cần hữu sản căn cơ

Mới bảo toàn hạnh phúc lẫn tự do

Còn vô sản có đâu thành nhân bản

 

Vả cộng sản xưa kia thời nguyên thủy

Khi loài người toàn hái lượm đã qua

Cách nay đà đã trăm vạn ngàn năm

Hoàn cảnh đổi dễ đâu còn quay lại

 

Kiểu hạt mầm nay thành cây cổ thụ

Đều trở nên toàn cành lá rườm rà

Nhưng Marx vì lậm biện chứng Hegel

Tin mù quáng khiến thành nên nhảm nhí

 

Phi cơ sở mới phải dùng thủ đoạn

Dùng độc tài vô sản để cài vào

Tưởng là khôn nhưng lại hóa đại khờ

Bởi càng rớt vào thảy trong nghịch lý

 

Nhưng nghiệm việc phải dựa vào kết quả

Kết quả hư thành ngu tối từ đầu

Bởi Marx sai đều từ thảy tiền đề

Vì vật chất lấy đâu thành biện chứng

 

Marx vô lối thảy đều trong lý luận

Đầu chẳng xuôi thì đuôi lọt được nào

Khác gì anh nhằm đánh bẫy ngọn tre

Mác quả thật gạt bao người khờ khạo

 

Hoặc tham vọng mà nhằm đều lợi dụng

Hay ngây thơ từ đô hộ thực dân

Để khiến cho thành mù quáng vạn phần

Chơi giải phóng kiểu con lừa cà rốt

 

THƯỢNG NGÀN

(04/02/24)

 

**

 

VỀ ĐẠI TRIẾT GIA TRẦN ĐỨC THẢO

Thảo nhờ đã viết Phénoménologie
Et matérialisme dialectique mới thì nổi danh
Cốt đều phê phán Husserl
Nhằm bênh vực Mác có chi lạ nào

Cả chê trách Sartre một thời
Dầu cùng duy vật dẫu đều khác nhau
Husserl nhận thức duy tâm
Sartre thì ý thức thảy toàn tự do

Thành ra Trần Đức Thảo đúng rồi
Trên lưng của Thảo Marx đều ngồi trên
Khác chi Marx kiểu thằng nài
Cầm cương con ngựa Thảo nào ho he

Vậy nhưng nhiều kẻ toàn khoe
Thảo nhà triết học ai dè vậy sao
Còn tôn vĩ đại khác nào
Thiên tài số một của đều nước ta

Trong khi chẳng hiểu sâu xa
Thảo đâu độc lập tư duy chút nào
Chỉ anh mác xít tào lao
Học trò ba trợn tầm phào Marx thôi

Biết nào biện chứng là sao
Vật mà biện chứng khác nào bá vơ
Thảo thành chỉ loại dại khờ
Triệu năm tảng đá đâu nào hóa cây

Thành nên người Việt cũng hay
Thảy đều mù quáng từ đầu tới đuôi
Như Phạm Công Thiện thấy rồi
Được tôn như thảy thiên tài Miền Nam

Triết gia kiểu lớn thảy toàn
Trong khi Thiện chỉ mơ màng Thiền thôi
Tư duy chẳng có chút nào
Thảy nhờ ngôn ngữ kiểu đều ba hoa

Thành nên dân tộc chúng ta
Nay còn lạc hậu so ra với người
Hiểu đâu triết học là gì
Hiểu nào khoa học với toàn chiều sâu

Tạo nên thực chất đơn côi
Tầm thường dân trí Tây Hồ phải khinh
Cả như dân khí bùn sình
Chỉ do hoàn cảnh mới thành ra thôi

TẾU NGÀN
(02/02/24)

 

**

 

KỶ NIỆM ĐÌNH LÀNG HÀ LAM

Quê hương lúa nước ngàn đời
Đình Làng luôn chỗ mọi người kính tôn
Có đều từ Bắc vào Nam
Đâu nào ngoại lệ Đình Hà Lam rõ ràng

Thời vua Tự Đức đã phong
Biển vàng sắc tứ cho từng nơi đây
Chữ đề Thiện Tục Khả Phong
Một làng đạo hạnh của toàn ngày xưa

Hồi tôi còn nhỏ nhớ hoài
Chừng ba bốn tuổi thường vào đây chơi
Cảnh Đình sầm uất tuyệt vời
Ngoài hiên hàng sứ luôn đều nở hoa

Chiến tranh sau đó xảy ra
Chủ trương tiêu thổ Đình làng đập đi
Đã thành gạch vụn lạ gì
Chín năm sau đó thảy khi còn buồn

Hồi cư cảnh vật trống trơn
Còn nào đâu nữa Đình làng ngày xưa
Chỉ còn vạt đất bộn bừa
Trải bao năm tháng chợ còn họp đây

Bao lần hát bội về sau
Xã cho dựng rạp dân vuị thảy đều
Đoàn ông Phó Phẩm mời vào
Tận ngoài Đà Nẵng tiếng càng vang xa

Chiến tranh lần nữa xảy ra
Hai lần cộng lại dứt vào bảy lăm
Việc đời biến đổi thảy càng
Ba lần cải tạo đổi tiền diễn ra

Ngày nay mọi việc phôi pha
Dân quyên xây lại Đình làng Hà Lam
Tôi nghe cũng thảy vui mừng
Dẫu là tuổi đã bát tuần ngày nay

TRĂNG NGÀN

̣(01/02/24)

 

NỖI LÒNG DÂN BẮC

Đặng Diêm Hữu quả thật thà
Có chi nói vậy đúng là chân phương
Cho dầu người Bắc mọi đường
Nam kỳ cũng vậy có dường khác sao

Người già không có tiền hưu
Mới thành thèm muốn vài mươi k đều
Dân ta sống mãi kiểu nghèo
Đã thành quen hết sự đời lạ đâu

Xưa kia tưởng đánh Ngụy nhào
Hay là Mỹ cút mới đều lên hương
Giờ sao Nam Bắc chán chường
Cái nghèo nói thảy mọi đường vây quanh

Trừ ai có được công danh
Kiểu toàn làm xếp mới thành giàu to
Của tiền vào trước vào sau
Đâu như Diêm Hữu nhờ vô bếp từ

Trong khi chị ở Canada
Ít chi mỗi tháng tiền già ngàn Đô
Thành nên biết nói thế nào
Bồ hòn ngậm mãi khó đều nhả ra

Nên nay biết trách thằng Nga
Hay là thằng Mỹ vô ra nước mình
Cả như thằng Pháp thật tình
Ba mươi năm ấy mới thành là đây

TẾU NGÀN

(01/02/24)

 

**

 

DƯỚI THỜI KỲ PHÁP THUỘC

Ngày xưa khi Pháp qua mình
Đặt nền đô hộ quả tình đau thương
Chia thành nhân sĩ hai đường
Người nhằm đánh Pháp người nhằm kế lâu

Như Tây Hồ có khác đâu
Muốn nâng dân trí để hầu canh tân
Ngoài ông còn có Phạm Quỳnh
Hay bao trí thức cùng thời trong Nam

Muốn dùng văn hóa rõ ràng
Để nhằm đánh Pháp kiểu trong hòa bình
Như Trương Vĩnh Ký, Phạm Quỳnh
Hay Nguyễn Văn Vính thật tình khác đâu

Bị người khuynh tả câu mâu
Tuyên truyền họ thảy chỉ đều Việt gian
Bốn lăm giết thảy trái ngang
Chôn chung một lỗ Ngô Đình Khôi, Huân, Phạm Quỳnh

Đến khi ông Diệm cầm quyền
Miền Nam khi trước mới nhằm đào lên
Để rồi cải táng quy mô
Hai người thân tộc có đâu lạ đời

Phạm Quỳnh cũng được quy dời
Gia đình cáng đáng phần nhiều vậy thôi
Dù ông từng đã Thượng Thư
Giống như ông Diệm nhưng thành khác nhau

Trong khi ông Diệm từ quan
Ông Quỳnh ẩn nhẫn cùng làm với Tây
Đã thành chí hướng khác nhau
Nhưng rồi lich sử cũng đâu khác gì

Đều là định mệnh lạ chi
Trời kêu ai nấy dạ thì có sao
Miễn là yêu nước thương nào
Trong tâm Trời biết mới đều hùng anh

SẮC NGÀN
(01/02/24)

 

**

 

TẾT XƯA VÀ TẾT NAY

Ngày xưa ăn Tết rất vui
Hồi thời còn nhỏ mọi người đều hay
Tết nhằm mừng tuổi Ông Bà
Cùng là Cha Mẹ giao thừa đón xuân

Tối 30 pháo đốt rần rần
Sáng ngày Mồng một áo quần tinh tươm
Người đi thăm viếng đầy đường
Khiến làm không khí Tết thường là đây

Mai vàng ngoài ngõ đón Xuân
Mọi người cũng vậy lâng lâng trong lòng
Hoa Xuân xanh đỏ tím vàng
Khác sao ngày Tết hân hoan cuộc đời

Mọi người đều thảy vui cười
Ngàn đời truyền lại bỏ nào được sao
Chẳng nên lầm với Tết Tây
Một ngày được nghỉ việc vào đầu năm

Dẫu cùng 12 tháng đều toàn
Nhưng hoài chênh lệch hai đàng khác đâu
Có khi cả tháng ít sao
Nên đòi gộp một quả đều u mê

Tết Ta nhằm giữ Tục lề
Lưu truyền Phong hóa từ thời xa xưa
Tết Tây ngoài thảy đưa vô
Dưới thời đô hộ sau ngày Pháp qua

Nghĩ gần mà chẳng nghĩ xa
Tết Tây đâu có thay ta được nào
Làm thành chỉ chuyện tào lao
Khiến cho mất gốc tầm phào lạ đâu

Số người ngớ ngẩn tưởng cao
Nại bao lý lẽ khác sao tầm ruồng
Nghĩ nhằm tiết kiệm mọi đường
Lại quên đi mọi ngọn nguồn sâu xa

Thành nên kiểu chỉ ba hoa
Ngu mười biết một hóa ra dại khờ
Khác đâu tâm lý leo trèo
Càng làm mất gốc cái nghèo vẫn nguyên

Vậy nên đừng có huyên thiên
Tết Ta đòi bỏ quả điên loạn rồi
Xóa đi truyền thống còn nào
Mất toàn cả thảy tinh thần ngày xưa

NGÀN MAI
(01/02/24)

 

**

 

BÌNH THƠ HỒ XUÂN HƯƠNG

Hồ Xuân Hương trong bài hát nói
Cái có không trong sự Tự tình
Nghe đều chẳng chút linh tinh
Mà toàn sâu sắc giật mình làm sao

Mọi loài vật âm dương đều có
Dễ lắm đâu không có nơi người
Khó mà tít tịt được sao
Có là cái chắc khó đồn rằng không

Của trời cho xinh dòn là thế
Người trớ trêu cố chối toàn không
Rõ mòn mọt lá vông rày rạy
Há như là lá trót lá tre

Rành rành múi mít đôi bên
Lùm lùm trai úp là miền hạ thôn
Nhưng mà lại vào giòng quý tướng
Bộ râu xồm quai nón phất phơ

Màn quần che kín sớm trưa
Tuyết sương chẳng quản nắng mưa đã từng
Hoặc có lúc hớ hênh khuya sớm
Chỉ người nào ghé trộm mới hay

Môi dày miệng rộng trán cao
Đúng trong tướng pháp anh hào nghi dung
Cỏ rêu mọc xanh om cửa tía
Lá cờ bay đỏ ké song đào

Thật toàn hình tượng làm sao
Đâu ai qua nỗi tài Hồ Xuân Hương
Tả ướt át cùng mình là thế
Rõ ràng là có dễ nào mà không

Ví như đem để sánh bày
Thất kinh vía quỷ xa bay hồn phàm
Nên bà đã vén quần bày biện
Chứng minh đồ mình có đâu không

TIẾU NGÀN
(31/01/24)

 

**

 

CHUYỆN DÀI THÍCH NHẤT HẠNH

Chuyện đời Nhất Hạnh quả vui
Nhìn ra đâu khác chút nào Trí Quang
Cả hai ngoài khoác y vàng
Nhưng trong lòng đỏ rõ ràng ai hay

Thâm sâu hướng đến Liên Xô
Thiên đường xã hội đỏ au một thời
Khiến cho Miền Bắc một thời
Như người đại diện cho đời lên hương

Hiểu như lý tưởng mọi đường
Miền Nam trí thức kiểu dường mê ly
Tạo nhiều khuynh tả khác gì
Điển hình trong đó hai người tên Trung

Đến Huỳnh Tấn Mẩm tưng bừng
Hay Hồ Hữu Nhựt một thời thân Nga
Đấu tranh chống Mỹ sa đà
Hiểu đều Đế quốc ta bà lạ chi

Chống toàn Nhu Diệm khác gì
Chống đều Mỹ Thiệu thảy khi buồn cười
Bởi vì mục đích đặt rồi
Phải nhằm giải phóng thảy toàn Miền Nam

Bởi đều tư sản rõ ràng
Phải lên vô sản mới càng chính danh
Mác Lê nguyên lý đã đành
Thêm toàn danh vọng cá nhân đâu từ

Thành nên nêu thảy ngọn cờ
Hai bên xanh đỏ sao vàng nằm trên
Xanh là rừng núi Trường Sơn
Đỏ vàng Miền Bắc hậu phương lạ gì

Ngày nay lịch sử qua đi
Nhưng rồi nhìn lại quả thì đúng bong
Thế nên mới Thích Trí Quang
Cùng là Nhất Hạnh đã toàn nhào vô

Đánh sao Mỹ cút Ngụy Nhào
Như lời chúc Tết bác Hồ đã nêu
Bảy lăm kết quả thảy đều
Miền Nam rã đám èo sèo tự nhiên

Thành ra có cảnh vượt biên
Hai phần đi được một phần chìm sâu
Tính chung thoát được 3 triệu người
Kiểu như Do Thái khắp toàn năm châu

Vậy nên đạo Phật cũng hay
Tinh thần mác xít giống nhau đại đồng
Khác là Phật thảy Từ bi
Mác thì giai cấp phải toàn đấu tranh

Triệt tiêu giai cấp mọi đường
Chỉ còn vô sản thiên đường dựng xây
Đó là hai bận đổi tiền
Ba lần cải tạo khắp toàn Miền Nam

Nhất là giật sập Saigon
Hết còn ngoe ngoảy sau ngày bảy lăm
Chuyện dài của Thích Trí Quang
Cũng như Nhất hạnh kết toàn là đây

Phải chờ lịch sử sau này
Sẽ rồi đúc kết chỗ nào oan sai
Còn xưa nay chỉ một hai
Mạnh ai lý giải lai rai tới giờ

TIẾU NGÀN
(30/01/24)

 

**

 

VỀ GỐC GÁC LÀNG HÀ LAM

Hà Lam thuộc huyện Lễ Dương
Thăng Hoa khi trước ngày nay Thăng Bình
Đều cùng trong tỉnh Quảng Nam
Hải Vân mặt Bắc còn Nam Núi Thành

Quê hương xứ Quảng Ngũ Hành
Với năm cụm núi kiểu Trời ban cho
Mặt Tây Hòn Kẽm Đá Dừng
Cù Lao Chàm nữa hóa thành mặt Đông

Hà Lam thời trước bảy lăm
Có chung diện tích 1.325 ha
Tức là cách tính mẫu Tây
Một ha ngang với 10 ngàn mét vuông

Bao gồm 29 xứ toàn
Cộng thêm 8 ấp khiến càng rộng ra
Vùng trong là ấp Xá Trâu
Có nơi Nghĩa Trũng chôn thây quân thù

Quân ta vào thuở Cần Vương
Đánh vùi với Pháp đều toàn tại đây
Nhiều năm sau vẫn ma trơi
Lập lòe ánh lửa khi trời trở mưa

Phía Đông đặc biệt cù lao Chàm
Phía Tây lại có Ao Vuông Chiêm Thành
Đây là di tích người Hời
Đào sâu lấy đất sét nhằm nung lên

Xây thành kiểu Tháp Bường An
Cùng nhiều nơi khác Quảng Nam nay còn
Cả vùng Phường Rạnh, Nông Sơn
Tiền tiêu Nam tiến dừng chân nơi này

Với tôi mồ mả ông bà
Vẫn còn nơi đó quả là thân thương
Núi Vàng tên tuổi Hà Lam
Đến sau Phường Rạnh cũng toàn khác đâu

Võ Hưng ông Tổ chôn đây
Gốc từ Hà Tĩnh Nghệ An xưa vào
Hà Lam cát trắng mịn màng
Kéo dài tận biển thuộc vùng Bình Dương

Xưa kia vùng núi Vinh Huy
Một miền lâm sản khác chi nữa nào
Phủ Biên Tạp Lục khi xưa
Lê Quý Đôn đã viết tên làng Hà Lam

Đến nay gần đã 500 năm
Đã nhiều tộc họ 12 hay 18 đời
Kể chung 39 tộc họ không ngoài
Khác nào đa dạng người làng Hà Lam

Khi Vương triều Nguyễn lập nên
Hà Lam ổn định mãi toàn tới nay
Ngay từ 1820
Hà Lam đã lập kho là Nghĩa Thương

Kho nhằm cứu giúp người nghèo
Hay khi tai ách do đều thiên nhiên
Làng còn lập ruộng học điền
Để nhằm nuôi dưỡng học trò học lên

Thành nên đã thảy danh vang
Đại Nam Liệt Truyện ghi toàn vào trong
Đại Nam Nhất Thống Chí luôn
Ghi vào sử tích Hà Lam có đều

Đến nay chứng tích Tiền Hiền
Vẫn còn gìn giữ bao điều ở đây
Cả năm Tự Đức bính dần
Triều đình phong Biển cho làng Hà Lam

Nội dung Thiện Tục Khả Phong
Thật là danh giá còn luôn muôn đời
Nêu danh đạo đức sáng ngời
Nhiều người tiêu biểu được hài ra đây

Lưu danh Phẩm Hạnh Khả Phong
Liêm Bình Cần Cán dành cho nhiều người
Các bà Nguyễn Thị Hợi, Nguyễn Thị Hoành
Tôi kêu bà nội cùng là bà cô

Được phong Tiết Hạnh Danh Văn
Những người đạo hạnh tiết phong một thời
Còn bao danh sĩ khác nào
Như ông Nguyễn Thuật một đời vẽ vang

Đã từng sáu bộ Thượng Thư
Hai lần đi sứ nước ta sang Tàu
Thơ hay chữ đẹp khác nào
Cầm kỳ thi họa dễ người sánh đâu

Đến làm nễ phục Càn Long
Sánh ông đâu kém chi nào Vương Hi Chi
Bao người yêu nước lạ gì
Cần Vương tham dự đến đều Duy Tân

Hà Lam bởi vậy mọi phần
Đã làm danh giá Thăng Bình Quảng Nam
Xưa kia còn đất nhiều rừng
Như rừng ông Lược hay rừng ông Phương

Rừng Chùa nổi tiếng mọi đường
Núi Dê cũng vậy hay cồn Tiên Nông
Thảy đều cảnh đẹp huy hoàng
Ngày nay mất cả sau toàn chiến tranh

Nhà tôi cũng có một rừng
Thuộc hàng danh thắng khi hồi mới vô
Nhưng nay cũng có còn nào
Cho dầu truyền kế 12 đời rồi

Khác chi sự vật đổi dời
Trên đều dương thế có trừ nơi đâu
Phải chăng Nghệ Tĩnh Nguyễn Du
Nay còn rơi rớt tôi người Hà Lam

500 năm đã mơ hồ
Chỉ còn chút đỉnh tầm phào vậy thôi
Có điều không chỉ nhà thơ
Còn nhà triết học mới hơi ly kỳ

Nói chơi một chút sá gì
Đâu nào khoe mẽ mà đều chân phương
Rõ ràng người gốc Hà Lam
Thiệt thà như đếm đâu nào ba hoa

TẾU NGÀN
(30/01/24)

 

**