TẬP THƠ "KẺ SĨ" TIẾP THEO, SÔ 459

 TẠI SAO TÔI LÀM THƠ ?

 

                    (I)

 

Nhân đây ngày Tết Nhâm Dần

Mồng 2 khai bút vạn lần vui tươi

Trả lời câu hỏi nhiều người

Lý do sao lại cứ hoài làm thơ ?

 

Để nay tiện thể trả lời

Tựu trung việc ấy đâu ngoài như sau

Đầu tiên noi chí Nguyễn Du

Sau làm theo chí Phan Chu Trinh ngày nào

 

Hai ông coi thảy như Thầy

Vậy nên biểu hiện học trò chứ sao

Tố Như lục bát toàn cao

Tây Hồ dân trí khai thông đâu vừa

 

Thành nên tiêu chí chẳng ngoài

Qua thơ kết hợp hai Thầy cùng nhau

Nâng cao dân trí trước sau

Điều gì có thể lẽ nào không theo

 

Vả chăng tài bộ đâu lèo
Không chơi cũng uổng chỉ đều tự nhiên

Làm thơ bởi quá dễ dàng

Cứ vừa đặt bút là thành ra thơ

 

Cho nên khỏi phí thì giờ

Chẳng cần văn viết dài dòng làm chi

Vì thơ chắt lọc thảy khi

Ý nhiều lời ít có gì không vui

 

Vung tay mười ngón ra rồi

Thơ từ bàn phiếm có nào khó đâu

Khác xưa giấy bút toàn lâu

Nhiều thơ chất đống lại toàn nhiêu khê

 

Nên nay trông lại mọi bề

Viết chơi mà thảy bộn bàng toàn thơ

33. 000 trang A4 đến giờ

Hay là nói đúng 33.681 trang

 

Tức gần 34 bịch giấy ram

Thảy đầy 68 quyển nếu đem đóng bìa

Khác nào thơ kiểu lia chia

Nửa đùa nửa thật khó mà không kinh

 

Đều đưa vào thảy Google

Ai xem đều đặng hoặc cần chép ra

Tự in tự đóng bìa da

Mỗi nhà có thảy để sau cùng dùng

 

Cốt nhằm lưu trữ tột cùng

Cho bao thế hệ nhìn vào mai sau

Thượng vàng hạ cám khác đâu

Một thời lịch sử thấp cao chứa toàn

 

Vì thơ ca chẳng muộn màng

Theo hoài với bóng thời gian của mình

Cho dầu bao việc linh tinh

Nhưng cần gạn đục khơi trong mới cừ

 

Cảo thơm tính lại đến chừ

Kể chung tròn số đến 680.000 câu

Nhan đề chí ít 34.000 bài

Tính trung bình cộng quả thời ra ngay

 

Khác nào chơi kiểu đường dài

Thơ làm không nháp thành mau lạ lùng

Lại thêm thời buổi trùng phùng

Bởi nhờ điện toán xưa từng có đâu

 

Nhưng thơ chẳng kiểu tầm phào

Mà đều chỉnh đốn thể tài chính quy

Phần nhiều lục bát lạ chi

Cùng nhiều thể khác vẫn thì xen vô

 

Với toàn vần điệu dồi dào

Mỗi câu nghiêm chỉnh ngoài trong thảy đều

Khác hơn thơ kiểu làm liều

Lối toàn mách qué gọi là tự do

 

Chẳng qua vụng múa bày trò

Nhằm chê đất lệch với toàn thơ xưa

Khiến đều lõng khõng ai ưa

Đụng đâu viết đó càn đùa khác sao

 

Dễ mà bì được Nguyễn Du

Lẫn Đoàn Thị Điểm một thời vàng son

Thơ tôi dầu chẳng thập toàn

Nhưng đều thước ngọc khuôn vàng thuở xưa

 

Mỗi câu chỉnh đốn đâu vừa

Mỗi bài nghiêm chỉnh vì đều chính quy

Nội dung hình thức lạ gì

Chứa toàn nghệ thuật tư duy lồng vào

 

Có khi triết lý ào ào

Có khi đùa bỡn ai nào biết đâu

Thành nên trí tuệ phải cao

Hợp cùng quan điểm với người làm thơ

 

Chê khen dầu vậy đôi bờ

Tùy vào nhận thức vật vờ hay không

Thấp như cỏ nội ruộng đồng

Bao giờ thấy được mây trời bay cao

 

Còn như thượng đẳng khác nào

Phượng hoàng chắc chắn phải vào trong mây

Khiến nên dị biệt xưa nay

Đồng thanh tương ứng khí luôn tương cầu

 

Ngô đồng nhánh đậu phượng hoàng

Còn cây mắm đước đậu toàn le le

Nói chơi nhưng quả vậy hè

Thơ ca lịch lãm dễ dè vậy sao

 

Nay đều đó thảy lý do

Để nhằm giải thích ra cho mọi người

Tại sao tôi lại làm thơ

Mà không viết hẳn ra bằng văn xuôi

 

Bởi vì sự thật ai ngờ

Văn xuôi dành lại cho điều cao hơn

Bởi vì sang trọng phải toàn

Cốt sau triết học phải càng viết ra

Đó toàn chính thảy đỉnh cao

Mới thành tham vọng dài lâu để đời

Sánh ngang thế giới với người

Vượt lên 28 thế kỷ từ thời đầu tiên

 

Tập trung trí tuệ nhãn tiền

Nên thơ tạp nhạp chỉ thành đồ chơi

Dẫu chi cao thấp còn hoài

Trong khi văn viết vài dòng đều qua

 

Nên dầu chẳng phải ba hoa

Chuyện đời bát nháo đáng đều làm thơ

Còn như chân lý ngàn đời

Chở chuyên tư tưởng lại cần văn xuôi

 

Đó từng tính toán thảy rồi

Chờ khi đã thảy chín muồi đưa ra

Thời gian chắc sẽ không xa

Việt, Anh, Pháp, Đức gần xa đọc đều

 

Việt dành cho thảy quê hương

Còn Anh, Pháp, Đức dành phương xa đều

Viết thành bốn bản khác nhiều

Có nào một bản rồi nhằm dịch ra

 

Thành nên đâu kiểu ta bà

Mà chơi cho lịch mới là cuộc chơi

Thi ca chỉ nhắm chuyện đời

Tư duy triết học phải cần văn xuôi

 

Tức do hàm lượng khác nhau

Thi ca chuyên chỡ dễ đâu được nhiều

Chỉ văn gánh vác mọi điều

Đi cùng triết học chỉ đều tự nhiên

 

Nhà thơ triết học nhãn tiền

Đầu hai trong một sau thành tách ra

Thơ ca chỉ thảy bông hoa

Triết toàn đại thụ còn hoài ngàn năm

 

Cả đời từng trải bộn bàng

Bao nhiêu giông tố phũ phàng vượt lên

Một ngày cây cũng hoa lềnh

Thảy do định mệnh quả càng khác đâu

 

Nên dầu trước mắt làm thơ

Vẫn đều ngẫu nhĩ có nào tính chi

Thường ngày vào mạng khác gì

Thấy chi ngồ ngộ đều liền viết thơ

Giống như thảy kiểu bất quờ

Gặp gì viết đó ai ngờ vậy sao

Bởi thi ca vẫn tào lao

Có nào trọng đại phải cần dụng công

 

Miễn đều trôi chảy một dòng

Chẳng chi ngắt ngứ mời thành thi ca

Kiểu toàn nước chảy chan hòa

Chẳng nào bờ bến thi ca mới ngầu

 

Còn mà lắp chữ trước sau

Tư duy cạn xợt có ra nỗi gì

Thi ca làm dáng lạ chi

Kiểu như con ếch miệng phì bọt ra

 

Thành nên sáng tạo phải là

Như cây trong ruột nở hoa ra ngoài

Còn mà ngoài cố lắp vào

Kiểu đều hoa giả quả nào đâu hay

 

Vậy nên bộc bạch tới đây

Gọi là tạm đủ giúp người cùng xem

Dầu không nhằm chỉ bông phèn

Cũng nào quan trọng để hòng khoa trương

 

Nhưng đều bình thản mọi đường

Khác chi năm tháng vẫn thường trôi xuôi

Vòng quay vốn thảy trên đời

Chúng cùng kết nối ai nào đâu hay

 

Vi mô quay thảy vòng trong

Vĩ mô quay thảy vòng ngoài vậy thôi

Trong quay ngoài cũng thành quay

Hoặc là ngược lại quả đều khác đâu

 

Đứng yên nào có trước sau

Mặt trời không chạy dễ sao bốn mùa

Cũng như cơ thể con người

Nhân sinh tự cổ ai nào đứng yên

 

Nên thành đừng nói huyên thiên

Cho ta chót đỉnh mọi miền trần gian

Thảy toàn những hạng làng nhàng

Lấy điều thấp kém treo càng lên cao

 

Thật ra chỉ bọn cào cào

Chỉ loài cóc nhái tưởng con đại bàng

Tỏ ra thảy kiểu nghênh ngang

Ta nhằm lãnh đạo trần gian lạ gì

 

Trong khi người vốn phương phi

Thấy mình như thể thảy khi nhẹ hều

Như mây như khói kiểu đều

Coi thường sự thế có lèo chút sao

 

Biển toàng tiếp giáp với trời

Duy con rạch nhỏ thấy đời huênh hoang

Nói ra hóa chuyện sỗ sàng

Nhưng im không nói ai càng biết đâu

 

Khiến cho nhận thức càng cao

Mới đều tâm thức dễ khi hòa đồng

Cùng toàn vũ trụ chung quanh

Cả toàn xã hội thảy bao con người

 

Thế nhân coi chuyện vui cười

Có chi trọng đại ở đời cả đâu

Trừ khi ếch muốn làm bò

Mới đều oằm oặp thảy đều bờ ao

 

Còn loài rồng cuộn trên cao

Trong mây ai có thấy nào chút đâu

Vậy nên vài chữ để hầu

Mọi người chiêm nghiệm dịp vào đầu năm

 

DẶM NGÀN

(02/02/22)

 

**

 

HÌNH ẢNH QUẢNG NAM

 

Đây là thượng tọa Bùi Văn

Cũng là học giả Nam Sơn lạ nào

Trước sau dịch sách ào ào

Lại toàn diễn thuyết rào rào cũng vui

 

Nghĩ về Bùi Giáng ngậm ngùi

Cho rằng chẳng kém chút nào Hơ Đéc Linh

Tuy rằng Bùi Giáng thơ điên

Còn nhà thơ Đức vang danh một thời

 

Quảng Nam binh với xứ mình

Chỉ đều chuyện vốn tự nhiên trên đời

Có đâu binh chỉ người ngoài

Thành nên tâm lý đó hầu khách quan

 

Khác nào muôn dặm quan san

Ngó lên Hòn Kẽm lạ sao Đá Dừng

Sông Tiên nước chảy lừng lừng

Có cô gái tắm ở truồng ai hay

 

Đá nhìn nàng phải mê say

Không dừng sao được để xem nàng mà

Lại bên Hòn Kẽm nõn nà

Tới ba hòn chụm ai mà chẳng mê

 

Thành nên Bùi Giáng ngứa nghề

Làm thơ thảy kiểu lái dò trước sau

Liên tồn hồ dễ thấy đâu

Giáng đành tưởng tượng thâm sâu ngàn trùng

 

TIẾU NGÀN

(01/02/22)

 

**

 

CÁI ÁO VÀ THẦY TU

Nói chơi nói thực đều hay
Miễn tâm luôn chính xưa nay chuyện thường
Còn tâm mà thảy tầm ruồng
Cho dù ai nói chó buồn mà nghe

Nước ta luôn mãi trong khe
Nếu không ngoại quốc te re xen vào
Như thực dân Pháp khác nào
Hay Nga với Mỹ đều vào hạng chôm

Liên Xô từng tưởng là sang
Mới theo tuýt xuỵt có oan dâu nào
Tôn vinh cách mạng tháng mười
Nghĩ rằng giải phóng nhân quần lầm to

Khiến thành làm Mỹ nhảy vào
Chiến tranh ý hệ khác nào xảy ra
Chưởi thôi Đế quốc ta bà
Một chiều chính trị lâu la lạ gì

Thầy chùa cũng vậy khác chi
Kiểu đều phản chiến thảy khi nửa mùa
Một chiều bài hãi bũa xua
Ý đồ gian dối ai nào không kinh

Cả như nghệ sĩ linh tinh
Trịnh Công Sơn đó giật mình bao nhiêu
Hồ đồ đều thảy một chiều
Một phương tệ hại nói điêu tung hoành

Thành nên Nhất Hạnh rành rành
Trí Quang cũng vậy chỉ phường dối dang
Chính tâm thảy có chi toàn
Đều quân tà đạo hiên ngang một thời

Bay giờ mọi chuyện qua rồi
Nhưng mà lợi hại biết nào nói ra
Thành nên nhận xét ta bà
Chỗ khen chỗ chưởi cũng là thế thôi

Có điều sự thật thế này
Quên đi chuyện cũ dẫu hay khó toàn
Cần điều hòa giải mọi đàng
Nhưng ai làm trước phải càng tính ra

Còn không chỉ kiểu tà ma
Lập lờ đánh lận con đen chỉ hoài
Nước ta vẫn mãi lạc loài
Chỉ do quần chúng khác nào vậy đâu

Kiểu đều trong bộc trên dâu
Mấy ai sáng suốt thảy đầu óc sao
Mà thành chỉ bọn tào lao
Sống toàn cảm tính đâu nào thông minh

Thầy chùa mới phỉnh đã đành
Dựa vào cái áo nâu sồng lạ chi
Nhưng đều áo khác thầy tu
Kiểu toàn áo giấy đốt đi cũng vừa

TIẾU NGÀN
(01/02/22)